Zakaz palenia tytoniu obowiązuje dziś w wielu krajach, ale jego zakres nie wszędzie wygląda tak samo. W jednych państwach obejmuje głównie zamknięte miejsca publiczne, transport zbiorowy i miejsca pracy, a w innych został rozszerzony także na wybrane przestrzenie zewnętrzne. Dla turystów ma to duże znaczenie, zwłaszcza gdy planują wyjazd do popularnych kierunków wakacyjnych. W tym artykule wskazujemy najchętniej wybierane kraje i regiony na urlop, w których przepisy antytytoniowe są szczególnie wyraźne i warto znać je jeszcze przed podróżą.
Europa – tutaj zakazy palenia są tu bardzo szerokie
W Europie przepisy antytytoniowe należą do najbardziej rozwiniętych. W wielu krajach palenie jest zabronione w lokalach gastronomicznych, środkach transportu publicznego, miejscach pracy czy obiektach użytku publicznego. Sprawdźmy, jak restrykcje wyglądają w krajach najchętniej wybieranych przez turystów:
- Włochy – zakaz palenia obejmuje zamknięte miejsca publiczne, lokale gastronomiczne, miejsca pracy i wiele innych przestrzeni wspólnych. W samym Rzymie dobrze widać też, że coraz większą wagę przykłada się do ograniczeń w przestrzeni otwartej. Dobrym przykładem są przystanki komunikacji miejskiej, place zabaw i wybrane obiekty sportowe na świeżym powietrzu, gdzie palenie jest ograniczane lub zakazywane. Dużo mówi się także o dalszym zaostrzaniu zasad w miejscach szczególnie uczęszczanych przez mieszkańców i turystów, na przykład w historycznym centrum miasta czy na plażach Ostii, Capocotty i Castel Porziano.
- Grecja – przez lata była kojarzona z dość swobodnym podejściem do palenia, ale obecnie przepisy są dużo bardziej restrykcyjne niż kiedyś. Zakazy obejmują zamknięte miejsca publiczne, restauracje, bary, miejsca pracy i transport publiczny. Dla osób wyjeżdżających na wakacje oznacza to, że nawet w bardzo turystycznych miejscowościach palenie w lokalach nie powinno być traktowane jako norma.
- Hiszpania – tutaj palenie jest zabronione w zamkniętych miejscach publicznych, restauracjach, barach, pubach, środkach transportu publicznego oraz wielu obiektach użyteczności publicznej. To oznacza, że papieros w lokalu gastronomicznym czy w przestrzeni wspólnej budynku publicznego nie jest tam traktowany jako coś normalnego, lecz jako naruszenie obowiązujących zasad.
- Chorwacja – zakaz palenia obejmuje m.in. transport publiczny i zamknięte stacje, szkoły i inne placówki edukacyjne, obiekty sportowe, a także wiele zamkniętych miejsc publicznych. W gastronomii przepisy są bardziej szczegółowe: na tarasach restauracji i barów palenie jest dozwolone, ale we wnętrzach nie ma pełnej dowolności. Małe lokale do 50 m² mogą działać jako lokale dla palących, jeśli spełniają warunki techniczne, natomiast większe lokale mogą wydzielać osobne, wentylowane strefy dla palących.
- Anglia – zakaz palenia dotyczy zamkniętych miejsc publicznych, miejsc pracy, transportu publicznego i pojazdów służbowych. W Londynie bardzo wyraźnie widać to na przykładzie całej infrastruktury Transport for London – nie wolno palić na stacjach metra, peronach, w autobusach, na przystankach i dworcach obsługiwanych przez TfL ani w innych obiektach transportowych tej sieci. Dodatkowo wiele londyńskich placówek medycznych prowadzi politykę pełnych stref bez dymu, obejmującą nie tylko budynki, ale także tereny szpitali, parkingi i drogi wewnętrzne.
Afryka – coraz więcej państw wprowadza pełne zakazy
Afryka bywa rzadziej przywoływana w takich zestawieniach, ale również tam można wskazać popularne wśród turystów kraje z bardzo konkretnymi i szerokimi przepisami. W niektórych państwach zakazy dotyczą wszystkich zamkniętych miejsc publicznych i miejsc pracy, a czasem również części przestrzeni otwartych. To pokazuje, że polityka ograniczania palenia nie jest wyłącznie domeną Europy czy Ameryki.
- Maroko – zakaz palenia obejmuje wiele zamkniętych miejsc publicznych, w tym część urzędów, placówek ochrony zdrowia i innych przestrzeni wspólnych. W praktyce szczególnie istotne są ograniczenia w miejscach użyteczności publicznej oraz tam, gdzie przebywa wiele osób. Dla turysty oznacza to, że palenie poza wyraźnie dopuszczonymi strefami nie zawsze będzie akceptowane, zwłaszcza w bardziej formalnych przestrzeniach.
- Egipt – ograniczenia dotyczą przede wszystkim wielu budynków publicznych, urzędów, placówek medycznych, instytucji edukacyjnych i środków transportu publicznego. W większych miastach i miejscach nastawionych na ruch turystyczny przepisy są bardziej widoczne, szczególnie w przestrzeniach zamkniętych i tam, gdzie obowiązują dodatkowe zasady porządkowe. To sprawia, że również w Egipcie palenie w przestrzeni wspólnej nie jest już traktowane całkowicie swobodnie.
- Tunezja – zakazy palenia obejmują część miejsc publicznych, obiekty użyteczności publicznej, placówki zdrowia i wybrane przestrzenie wspólne. Dla osób wyjeżdżających na wakacje najważniejsze jest to, że także tam papieros w wielu wnętrzach publicznych może być niedozwolony, nawet jeśli w praktyce zakres ograniczeń bywa różnie odczuwalny w zależności od miejsca.
Azja – w wielu miejscach zakazy są już bardzo konkretne
W Azji nie ma jednego modelu ograniczeń dotyczących palenia tytoniu. W jednych krajach zakaz obejmuje przede wszystkim zamknięte miejsca publiczne, miejsca pracy i transport zbiorowy, a w innych został rozszerzony także na wybrane przestrzenie zewnętrzne. Dobrze widać to na przykładzie państw i regionów chętnie odwiedzanych przez turystów. To właśnie tam różnice w przepisach są szczególnie ważne, bo pokazują, że palenie w przestrzeni wspólnej coraz częściej przestaje być czymś oczywistym.
- Tajlandia – zakaz palenia obejmuje zamknięte miejsca publiczne, zamknięte miejsca pracy i transport publiczny. Oprócz tego przepisy obejmują także część przestrzeni zewnętrznych, takich jak parki, place zabaw, ogrody zoologiczne, targi oraz obiekty związane ze sportem i aktywnością fizyczną. To oznacza, że ograniczenia nie kończą się tam na wnętrzach budynków, lecz obejmują również wiele miejsc codziennego wypoczynku i rekreacji.
- Japonia – palenie jest zabronione w wielu obiektach dostępnych dla ogółu, zwłaszcza wewnątrz restauracji, hoteli w częściach wspólnych, biur, stacji kolejowych i innych miejsc używanych przez dużą liczbę osób. Jednocześnie japoński model nadal dopuszcza w części obiektów wyznaczone strefy lub palarnie, dlatego nie jest to system całkowicie jednolity. Mimo to dla mieszkańców i turystów najważniejsza zasada jest prosta – w wielu wnętrzach publicznych palenie nie jest już dozwolone poza ściśle wyznaczonymi miejscami.
- Korea Południowa – zakaz palenia obejmuje restauracje, kawiarnie, bary i wiele innych obiektów publicznych. Bardzo istotne są jednak także ograniczenia w przestrzeni zewnętrznej – w wielu miastach, np. w Seulu, wyznaczono rozległe strefy, w których nie wolno palić na ulicach, przy wejściach do stacji metra, na przystankach i w innych uczęszczanych miejscach publicznych. W niektórych miejscach, w tym na ulicach, są ustawione specjalne palarnie.
- Malediwy – są jednym z najbardziej zdecydowanych przykładów zaostrzenia polityki antytytoniowej w Azji. Oprócz klasycznych ograniczeń dotyczących sprzedaży i używania wyrobów tytoniowych przyjęto tam także tzw. zakaz pokoleniowy. Oznacza to, że osoby urodzone 1 stycznia 2007 roku lub później nie mogą kupować, używać ani legalnie otrzymywać wyrobów tytoniowych. To sprawia, że Malediwy są kojarzone nie tylko z ograniczeniami dotyczącymi miejsc palenia, ale również z dużo szerszym podejściem do ograniczania obecności tytoniu w życiu publicznym.
- Bali – nie jest osobnym państwem, ale bardzo dobrym przykładem regionu, w którym lokalne regulacje mają duże znaczenie. W Indonezji zakaz palenia obejmuje między innymi transport publiczny, placówki ochrony zdrowia, szkoły i miejsca kultu religijnego, a lokalne władze mogą rozszerzać przepisy na kolejne typy przestrzeni. Na Bali rozwijano lokalne strefy wolne od dymu, dlatego w praktyce zasady mogą być tam bardziej restrykcyjne, niż wielu turystom się wydaje.
- Wietnam – zakaz palenia obejmuje wiele zamkniętych miejsc publicznych, w tym placówki medyczne, szkoły, miejsca pracy, środki transportu i obiekty użyteczności publicznej. W praktyce oznacza to, że palenie w przestrzeniach wspólnych jest coraz mocniej ograniczane, zwłaszcza tam, gdzie ważna jest ochrona zdrowia i komfort innych osób. Wietnam pokazuje, że również w Azji Południowo-Wschodniej przepisy antytytoniowe stają się coraz bardziej wyraźne i obejmują już nie tylko pojedyncze instytucje, ale całe kategorie miejsc publicznych.
USA i Ameryka Południowa – przepisy są tu zróżnicowane, ale w wielu krajach zakazy palenia stały się standardem
W tej części świata dobrze widać, że zakaz palenia tytoniu może wyglądać różnie w zależności od kraju, a czasem także od regionu. W jednych państwach przepisy są jednolite i obejmują szeroko zamknięte miejsca publiczne, miejsca pracy oraz transport, a w innych duże znaczenie mają regulacje stanowe lub lokalne. Mimo tych różnic kierunek zmian pozostaje wyraźny – palenie jest coraz mocniej ograniczane w lokalach, instytucjach i przestrzeniach używanych wspólnie przez innych ludzi.
- USA – nie ma jednego ogólnokrajowego zakazu palenia obowiązującego wszędzie w identyczny sposób, bo bardzo duże znaczenie mają przepisy stanowe i lokalne. Dobrymi przykładami stanów z szerokimi zakazami palenia w restauracjach, barach i miejscach pracy są między innymi Kalifornia, Nowy Jork, Massachusetts, Illinois, Maryland, Minnesota, Waszyngton i Kolorado. W praktyce oznacza to, że w wielu częściach USA palenie zostało mocno ograniczone w lokalach i przestrzeni wspólnej, ale dokładny zakres przepisów nadal zależy od konkretnego stanu, a czasem także miasta.
- Brazylia – należy do krajów z szerokimi ograniczeniami dotyczącymi palenia. Zakaz obejmuje wspólne przestrzenie publiczne i prywatne, czyli między innymi restauracje, bary, kluby, sklepy, obiekty kultury, hale sportowe oraz publiczne części hoteli. W praktyce oznacza to, że palenie w lokalach i innych zamkniętych miejscach dostępnych dla ludzi zostało tam wyraźnie wypchnięte poza codzienne funkcjonowanie przestrzeni publicznej.
- Argentyna – zakaz palenia obejmuje zamknięte miejsca pracy i wiele zamkniętych miejsc publicznych. Dotyczy to między innymi lokali usługowych, przestrzeni używanych wspólnie przez pracowników i klientów oraz szeregu innych obiektów dostępnych dla ogółu.
- Peru – palenie jest zabronione we wszystkich zamkniętych miejscach pracy, miejscach publicznych i środkach transportu publicznego. Dodatkowo zakaz obejmuje zewnętrzne tereny placówek zdrowia i edukacji.
- Kolumbia – zakaz palenia w środkach transportu publicznego, zamkniętych miejscach publicznych i zamkniętych miejscach pracy bez wyjątków. Oznacza to, że ograniczenia obejmują bardzo szeroki katalog miejsc codziennego użytku – od obiektów usługowych po przestrzenie zawodowe i transportowe.
Na całym świecie widać postępujący trend
Na całym świecie coraz wyraźniej widać ten sam kierunek zmian – palenie tytoniu jest stopniowo wypychane ze wspólnej przestrzeni, a przepisy obejmują już nie tylko wnętrza budynków, lecz także wybrane miejsca na świeżym powietrzu. Dla osób planujących wyjazd oznacza to jedno: przed podróżą warto sprawdzić lokalne zasady obowiązujące w konkretnym kraju, regionie lub mieście. Nawet w popularnych kierunkach turystycznych przepisy mogą być bardziej restrykcyjne, niż się wydaje, dlatego znajomość takich ograniczeń pomaga uniknąć nieporozumień i lepiej przygotować się do wypoczynku.
Artykuł powstał we współpracy z https://e-smoke.org/






